Gần đây, đội ngũ bên mình gặp khá nhiều gia đình bỏ ra một khoản không nhỏ để sắm bộ bàn ghế, tủ giường gỗ tự nhiên, với kỳ vọng dùng được cả chục năm. Thế nhưng không ít nhà chưa biết cách chăm sóc đúng cách. Kết quả là đồ gỗ xuống cấp nhanh hơn hẳn tuổi thọ vốn có. Vì vậy, hướng dẫn và mẹo sử dụng nội thất gỗ đúng cách cũng quan trọng không kém việc chọn một sản phẩm tốt ngay từ đầu. Bạn thử hình dung chiếc bàn ăn đẹp nhưng lại kê sát cửa sổ đón nắng gắt. Chỉ sau một mùa, mặt bàn đã phai màu và co ngót.
Vì sao nội thất gỗ xuống cấp nhanh hơn bạn nghĩ?
Chúng tôi từng tư vấn cho một gia đình vừa đặt bộ bàn ghế gỗ khá đắt tiền. Chỉ khoảng hai năm sau, mặt bàn đã xuất hiện vài đường nứt chân chim, còn phần ghế thì lỏng mộng. Khi cùng nhau xem lại thói quen dùng hàng ngày, chúng tôi nhận ra nguyên nhân không nằm ở chất lượng gỗ. Gia đình ấy lau bàn bằng khăn ướt rồi để nước đọng lại. Họ kê đồ sát tường ẩm và chưa bao giờ kiểm tra các mối nối.
Điều đáng tiếc là những dấu hiệu ban đầu thường rất nhỏ. Có khi chỉ là một vệt mờ, một tiếng kêu lạ khi ngồi ghế, hoặc một khe hở mảnh ở bản lề. Nếu để qua vài tháng, chúng sẽ biến thành hư hỏng khó sửa. Gỗ không tự báo lỗi như máy móc. Người dùng cần chủ động quan sát. Chỉ cần dành vài phút mỗi tháng để kiểm tra từng món là đã ngăn được phần lớn rắc rối.
Khí hậu nóng ẩm khiến đồ gỗ chịu áp lực lớn
Việt Nam có độ ẩm cao quanh năm, và đó chính là điều kiện thuận lợi để mối mọt sinh sôi. Mùa mưa, độ ẩm tăng, gỗ hút ẩm rồi nở ra. Sang mùa khô, gỗ lại mất nước và co lại. Sự lặp đi lặp lại này khiến thớ gỗ dễ cong vênh, nứt và lỏng mộng. Đây là quy luật tự nhiên của vật liệu, không phải lỗi của người dùng.
Nhiều gia đình ở miền Nam hay than tủ quần áo bị bung cánh sau một mùa mưa dài. Thực ra tủ không kém chất lượng. Vấn đề nằm ở chỗ gỗ đã hút ẩm nhiều mà không được thông gió. Chỉ cần kê tủ cách tường vài centimet và thỉnh thoảng mở cửa cho khô thoáng, tình trạng này sẽ giảm rõ rệt. Đội ngũ bên mình thường khuyên khách làm đúng bước này trước khi nghĩ đến chuyện sửa chữa.
Cách vệ sinh và sử dụng nội thất gỗ đúng chuẩn
Vệ sinh là việc đơn giản nhưng lại là nơi nhiều nhà làm sai nhất. Bạn nên dùng khăn microfiber hơi ẩm hoặc khô, lau theo chiều thớ gỗ. Hãy tránh nước lau sàn đậm đặc, xà phòng mạnh hay các loại tẩy rửa chứa cồn. Chúng làm mất lớp dầu bảo vệ, và bề mặt sẽ xỉn màu rất nhanh.
Ánh nắng trực tiếp cũng là kẻ thù thầm lặng. Tia UV làm màu gỗ bạc dần, đặc biệt với gỗ sáng màu như sồi hay óc chó. Nếu phòng khách hướng Tây đón nắng buổi chiều, hãy kéo rèm hoặc đẩy sofa, kệ tủ ra xa khung cửa. Ở khu bếp và phòng tắm, nên chọn nội thất có lớp phủ chống ẩm, hoặc bố trí ở chỗ cách xa nguồn hơi nước.
- Lau khô ngay khi có nước đổ, không để đọng lâu.
- Dùng lót ly và lót nồi để tránh vết ố và vết nóng.
- Mở cửa tủ, thông gió định kỳ vào mùa mưa.
Nếu bạn đang bố trí lại không gian làm việc và muốn áp dụng nguyên tắc tương tự cho bàn ghế văn phòng, có thể tham khảo mẹo dùng và bảo quản nội thất văn phòng bền đẹp lâu dài. Phần lớn nguyên tắc chống ẩm và chống trầy xước đều dùng chung được.
Xử lý sớm mối mọt và cong vênh
Khi thấy những lỗ li ti trên bề mặt gỗ hoặc bột gỗ rơi quanh chân bàn, rất có thể mối đã xâm nhập. Đừng chủ quan chờ đến khi cả khối gỗ rỗng ruột. Trước hết, hãy tách món đồ đó khỏi các món khác để tránh lây lan. Sau đó phơi nhẹ cho khô, rồi dùng thuốc diệt mối chuyên dụng theo hướng dẫn trên bao bì. Với những món có giá trị, bạn nên gọi thợ có kinh nghiệm đến xử lý.
Cong vênh hay lỏng mộng thường khắc phục được khi còn nhẹ. Bạn có thể siết lại ốc vít, thay keo chuyên dụng cho mối nối hoặc thay bản lề mới. Đội ngũ chúng tôi khuyên đừng tự ý cưa hay bào khi chưa xác định rõ nguyên nhân. Làm sai có thể khiến vết hỏng lan rộng hơn nhiều so với ban đầu.
Bảo dưỡng định kỳ để nội thất bền lâu
Mỗi loại gỗ có tính cách riêng nên lịch bảo dưỡng cũng khác nhau. Gỗ tự nhiên thường cần phủ dầu bảo vệ lại sau khoảng sáu tháng đến một năm, tùy mức độ sử dụng và khí hậu nơi ở. Gỗ công nghiệp ít cần dầu hơn, nhưng nên kiểm tra mép cạnh, bản lề và chân tủ thường xuyên, vì đây là những chỗ dễ bong tróc nhất.
Việc sắp xếp không gian cũng ảnh hưởng đến tuổi thọ đồ gỗ. Một phòng khách nhỏ mà kê quá nhiều món sẽ khiến người đi lại dễ va vào góc bàn, gây sứt mẻ. Bạn có thể tham khảo bố trí nội thất phòng khách nhỏ đẹp và tiện dụng để vừa tiết kiệm diện tích, vừa hạn chế va chạm.
Khi đến lúc cân nhắc sửa hay thay mới, hãy xem xét kỹ. Có món chỉ cần thay bản lề, dán lại cạnh và phủ dầu là dùng thêm được vài năm. Nhưng nếu khung đã mục hoặc mối đã đục sâu, thay mới thường hợp lý hơn. Để hiểu rõ chi phí dài hạn, bạn có thể đọc thêm quản lý vòng đời nội thất văn phòng: khi nào nên sửa hay thay mới.
Lời kết
Chăm sóc nội thất gỗ không đòi hỏi nhiều công sức, nhưng cần đều đặn. Lau khô đúng cách, tránh nắng và ẩm, kiểm tra sớm các dấu hiệu hư hỏng và bảo dưỡng theo đúng loại gỗ là những việc mang lại hiệu quả rõ rệt nhất. Khoản đầu tư nhỏ cho việc bảo quản thường tiết kiệm được nhiều hơn chi phí thay mới.
Nếu gia đình bạn đang có những món đồ gỗ đáng giá, hãy bắt đầu áp dụng các mẹo trên ngay từ tuần này. Chúc bạn có một không gian sống đẹp và bền theo năm tháng.